Kimlik Kartı Çalınınca Ne Yapılır? İlk Şok Anı ve Zihinsel Dağınıklık Bir anlık dalgınlık… Cüzdan yok, kimlik kartı yok, belki çanta açık kalmış ya da kalabalıkta fark edilmemiş. O ilk saniyede insanın zihni garip bir şekilde donar. Konya’da yaşayan 26 yaşında biri olarak bunu düşündüğümde, içimde iki ayrı ses hemen devreye giriyor. İçimdeki mühendis tarafı hızlıca tabloyu kuruyor: “Kimlik kartı çalınınca ne yapılır? Önce risk analizi, sonra adım adım aksiyon planı.” İçimdeki insan tarafı ise daha farklı konuşuyor: “Birinin elinde benim kimliğim var ve ben şu an hiçbir şeyi kontrol edemiyorum.” Bu iki ses arasında sıkışmak aslında bu durumun en…
Yorum BırakÖğrenme ve İlham Yazılar
Medikalkolej okuyucularına özel bu yazımızda “Crohn hastalığı düzelir mi” hakkında pratik bilgiler sunuyoruz. Crohn hastalığı düzelir mi? Küresel ve yerel perspektiften gerçekçi bir bakış Crohn hastalığı düzelir mi sorusu, hem yeni tanı alan hastaların hem de uzun süredir bu hastalıkla yaşayanların en çok sorduğu sorulardan biri. Bursa’da yaşayan, masa başı çalışan biri olarak çevremde bu konunun sanıldığından daha sık konuşulduğunu fark ediyorum. Özellikle kronik hastalıklar gündeme geldiğinde insanlar genelde “tamamen geçer mi?” sorusuna odaklanıyor. Ama Crohn hastalığı gibi bağışıklık sistemiyle ilişkili, kronik inflamatuar bir hastalıkta cevap biraz daha katmanlı. Bu yazıda hem Türkiye’de hem de dünyada Crohn hastalığına nasıl yaklaşıldığını,…
Yorum BırakGünlük Bir Direnç: Banyo Yapmama Davranışını Ekonomik Bir Mercekten Okumak Bugün Medikalkolej olarak Alzheimer hastası neden banyo yapmak istemiyor üzerine özenle hazırlanmış bir yazıyı paylaşıyoruz. İnsan davranışları çoğu zaman dışarıdan bakıldığında irrasyonel görünür. Özellikle bakım gerektiren sağlık durumlarında bu irrasyonellik daha görünür hale gelir. Alzheimer hastalığı olan bireylerin banyo yapmak istememesi de ilk bakışta basit bir “reddetme” gibi algılanır. Oysa bu davranış, kaynakların sınırlılığı ve seçimlerin sonuçları çerçevesinde düşünüldüğünde oldukça karmaşık bir karar mekanizmasına işaret eder. Her birey, zihinsel kapasitesi ne olursa olsun, zaman, enerji, güvenlik hissi ve konfor gibi sınırlı kaynaklar arasında sürekli seçim yapar. Bu seçimlerin her biri…
Yorum BırakSizi Medikalkolej’da “Işık saçan böceğin adı nedir” konusuyla ilgili özenle hazırlanmış bu içeriğe bekliyoruz. Işık saçan böceğin adı nedir? Gece yürürken bir anda çalılıkların arasında minik bir ışık yanıp söndüğünü görmek çoğu kişiyi duraksatır. “Bu da neydi?” diye düşünürken aslında çok eski bir doğa olayına tanıklık etmiş oluruz. Halk arasında en çok merak edilen sorulardan biri de tam olarak bu: Işık saçan böceğin adı nedir? Bu sorunun cevabı tek bir kelime gibi görünse de arkasında oldukça zengin bir biyoloji, kültür ve hatta coğrafya var. Türkiye’de genelde “ateş böceği” deriz. Ama dünya genelinde bu canlılar farklı isimlerle, farklı hikâyelerle anılır. Özellikle…
Yorum BırakToplumsal Yapılar ve Matematiğin Sessiz Sesi Hayatın karmaşasında, bireyler ve topluluklar arasında sürekli bir etkileşim vardır. İnsan zihni, bu karmaşayı anlamlandırmaya çalışırken çeşitli araçlara başvurur; bazen dil, bazen hikâyeler, bazen de matematik. Düzgün çokgenin iç açısını hesaplamak, ilk bakışta sadece geometrik bir işlem gibi görünse de, sosyolojik bir mercekten bakıldığında, normlar, güç ilişkileri ve kültürel pratiklerle dolu bir metafor haline gelir. Matematiksel kavramlar, toplumsal yapıları anlamak için kullanılabilecek soyut ama anlamlı bir dil sunar. Toplumsal yaşamda, insanlar günlük etkileşimlerinde çoğu zaman görünmez kurallara göre hareket ederler. Düzgün çokgen gibi yapıların düzeni, bu kuralların matematiksel bir yansıması gibi düşünülebilir: her bir…
Yorum BırakKapalı Çarşı devletin mi? Tarihin İçinden Bugüne Uzanan Sahiplik Tartışması İstanbul’un kalbinde yüzyıllardır ayakta duran Kapalı Çarşı, sadece bir alışveriş noktası değil; hafızası olan, yaşayan bir organizma gibi. “Kapalı çarşı devletin mi?” sorusu ise bu yapının sadece mülkiyetini değil, aynı zamanda kültürel ve ekonomik kimliğini de sorgulatan bir kapı aralıyor. Bugün bu soruya tek cümlelik bir cevap vermek mümkün değil. Çünkü Kapalı Çarşı ne tamamen klasik anlamda devletin ne de tamamen özel sektörün kontrolünde. Yapının kökleri Osmanlı vakıf sistemine dayanıyor ve günümüzde de bu mirasın etkileri devam ediyor. Yönetimsel olarak esnafın, vakıf sisteminin ve kamu otoritelerinin iç içe geçtiği karma…
Yorum Bırak9. Senfoni Kaç Bölüm? Bir Yapıtın Ötesinde Zihin Haritası Merhaba! 9. Senfoni kaç bölüm hakkında soru işaretleri olanlar için Medikalkolej olarak kapsamlı bir yazı hazırladık. İnsan davranışlarını anlamaya çalışırken bazen bir müzik eserine bakmak, nörobilim makalelerinden daha açıklayıcı olabiliyor. Özellikle de Beethoven’ın 9. Senfonisi gibi hem kültürel hem de bilişsel olarak yoğun bir yapıt söz konusu olduğunda. Bu eserin “kaç bölüm olduğu” sorusu teknik olarak basit: dört bölümden oluşur. Ancak bu basit bilgi, zihnin müziği nasıl işlediği, duyguların nasıl organize olduğu ve sosyal anlamın nasıl üretildiği gibi daha derin katmanlara açılan bir kapıdır. Bilişsel Psikoloji Perspektifi: Dört Bölümün Zihinsel Haritalanması…
Yorum BırakKelimelerin Gücü ve Hukukun Anlatıya Dönüşmesi Dil, yalnızca iletişimin değil, aynı zamanda hakikatin yeniden üretildiği bir sahadır. Her kelime, bir yargı gibi kurulur; her cümle, bir hüküm gibi yankılanır. Edebiyatın geniş evreninde “tazyik hapsi” gibi hukuki kavramlar, yalnızca birer prosedür değil, aynı zamanda insanın özgürlük, baskı ve zorunlulukla kurduğu ilişkiyi anlatan güçlü metaforlara dönüşür. Bu bağlamda “tazyik hapse hangi mahkeme bakar?” sorusu, yalnızca yargısal bir merak değil; metinlerin, iktidarın ve anlatıların kesişim noktasında duran bir edebi problem olarak da okunabilir. Tazyik hapsi, hukukun dilinde bir yaptırım olarak görünse de edebiyatın aynasında çoğu zaman içsel bir sıkışma, karakterin kendisiyle ve toplumla…
Yorum BırakKan Tahlilinde Demir Nasıl Yazılır? Günlük Hayattan Geleceğe Uzanan Bir Bakış Bunu da Okuyun: Pasta kremasına kırmızı renk nasıl verilir ? Sabah Ankara’da, Kızılay’a yakın bir sağlık merkezinde sıraya girmiş beklerken elinde tahlil kağıdıyla oturan insanların yüzüne bakıyorum. Herkesin ortak bir noktası var: “bir değer ne çıktı?” endişesi. O kâğıtta yazan birkaç kelime aslında çoğu zaman günün ruh halini bile değiştirebiliyor. Özellikle de konu “Kan tahlilinde demir nasıl yazılır?” olduğunda. Basit gibi görünen bu soru, aslında sadece bir kelime karşılığından ibaret değil. Vücudun enerji seviyesini, yaşam kalitesini, hatta gelecekteki sağlık planlarını bile etkileyen bir sürecin küçük ama kritik bir parçası.…
Yorum BırakYavuz Kul Kimdir? Bugün “Yavuz Kul kimdir” konusunu daha yakından inceleyerek merak edilen detaylara değineceğiz. İstanbul’un yoğun caddelerinde yürürken bazen aklıma geliyor; insanlar hayatlarını öyle bir koşturmayla yaşıyorlar ki, birinin hikayesini öğrenmek bazen gününüzü tamamen değiştirebiliyor. Yavuz Kul da benim için böyle biri. Adını duyduğumda ilk düşündüğüm, sıradan bir insanın nasıl sıra dışı bir etki yaratabileceği oldu. Peki, Yavuz Kul kimdir gerçekten? Geçmişten Bugüne Yavuz Kul Yavuz Kul’un geçmişine baktığınızda, aslında herkesin hikayesinde olabilecek bir başlangıç görüyorsunuz. İstanbul’da doğmuş, büyümüş, ama klasik bir “şehir çocuğu” kalıplarına sığmayan bir karakter. Üniversite yıllarında kendini sosyal projelere, kültürel etkinliklere adıyor. İşin ilginç yanı,…
Yorum Bırak